Yangın Risk Analizi Nasıl Yapılır? Aşamaları, Önemi ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Yangın Risk Analizi

Yangın risk analizi, binalarda ve işletmelerde yangına yol açabilecek tehlikeleri belirlemek, riskleri değerlendirmek ve güvenlik önlemlerini planlamak için yürütülen teknik bir çalışmadır. Konutlar, iş yerleri, fabrikalar, oteller, hastaneler, okullar, depolar, restoranlar ve endüstriyel tesisler yangın güvenliği açısından farklı riskler taşır.

Bu nedenle her yapı için ayrı bir inceleme gerekir. Uzman ekipler yapının kullanım amacını, kişi yoğunluğunu, yangın yükünü, teknik hacimlerini, elektrik altyapısını, mekanik tesisatını, kaçış yollarını ve söndürme sistemlerini birlikte inceler. Ardından risk seviyesini düşürmek için uygulanabilir önlemler geliştirir.

Ayrıca doğru hazırlanan yangın risk analizi, can güvenliğini artırır ve işletmelerin denetim süreçlerine daha hazırlıklı olmasını sağlar. Böylece yapı sahipleri yangın tehlikelerini erken fark eder, ekipman eksiklerini tamamlar ve acil durum planlarını güçlendirir.

ESİDRE olarak yangın risk analizi, yangın tesisatı, mekanik tesisat, sprinkler sistemi, yangın dolabı, hidrant hattı, yangın pompası, duman kontrolü ve teknik altyapı çözümleri alanında profesyonel mühendislik hizmetleri sunuyoruz. Önce yapının kullanım amacını ve risk durumunu analiz ediyoruz. Daha sonra projeye uygun yangın güvenliği çözümleri geliştiriyoruz.

Yangın Risk Analizi Nedir?

Yangın risk analizi, bir yapıda yangına neden olabilecek tehlikeleri ve bu tehlikelerin oluşturduğu riskleri sistemli şekilde inceleyen çalışmadır. Bu analiz yalnızca yangın söndürme cihazlarını kontrol etmez. Aynı zamanda binanın tüm yangın güvenliği altyapısını bir bütün olarak ele alır.

Uzman ekipler yangın risk analizi sırasında elektrik panolarını, mekanik tesisatı, yangın algılama sistemlerini, kaçış yollarını, acil çıkışları, yangın dolaplarını, sprinkler sistemlerini, duman tahliye çözümlerini ve kullanıcı yoğunluğunu birlikte değerlendirir.

Böylece ekipler yangın tehlikelerini daha erken görür. Ayrıca işletme sahipleri hangi noktalarda iyileştirme yapması gerektiğini daha net anlar.

Yangın Risk Analizi Neden Önemlidir?

Yangın risk analizi, can ve mal güvenliği açısından büyük önem taşır. Çünkü birçok yangın, erken fark edilmeyen teknik eksikler veya kullanıcı hataları nedeniyle büyür.

Bununla birlikte yangın risk analizi işletmelere önleyici bakış açısı kazandırır. İşletmeler yalnızca yangın çıktıktan sonra müdahale etmeye odaklanmaz. Bunun yerine yangın çıkma ihtimalini azaltan adımları önceden planlar.

Ayrıca doğru analiz; sigorta, denetim, ruhsat, iş sağlığı ve güvenliği ve işletme sürekliliği süreçlerine katkı sağlar. Bu sayede yapı sahipleri eksikleri daha net görür ve güvenlik yatırımlarını doğru sırayla yapar.

Yangın Risk Analizi Hangi Yapılar İçin Gerekir?

Yangın risk analizi, farklı kullanım amacına sahip birçok yapı için önem taşır. Her bina aynı yangın riskini taşımaz. Kullanıcı yoğunluğu, faaliyet türü, kullanılan malzemeler, depolama koşulları ve teknik altyapı risk seviyesini doğrudan etkiler.

Yangın risk analizi özellikle şu yapılarda büyük önem taşır:

  • Fabrikalar
  • Üretim tesisleri
  • Depolar
  • Oteller
  • Hastaneler
  • Okullar
  • Alışveriş merkezleri
  • Restoranlar
  • Ticari mutfaklar
  • Otoparklar
  • Ofis binaları
  • Konut projeleri
  • Kamu binaları
  • Endüstriyel tesisler
  • Kimyasal depolama alanları
  • Kazan daireleri
  • Elektrik odaları
  • Jeneratör odaları

Özellikle üretim, depolama ve yoğun insan kullanımı bulunan yapılarda bu analiz daha kritik hale gelir. Çünkü küçük bir ihmal kısa sürede büyük kayıplara yol açabilir.

Yangın Risk Analizi Aşamaları Nelerdir?

Yangın risk analizi planlı ve sistemli bir süreç ister. Uzman ekipler önce yapıyı yerinde inceler. Daha sonra yangın tehlikelerini belirler, risk seviyesini analiz eder ve kontrol önlemlerini planlar.

Genel süreç şu adımlardan oluşur:

  • Hazırlık ve ön bilgi toplama
  • Saha keşfi
  • Yangın tehlikelerini belirleme
  • Riskleri analiz etme
  • Mevcut önlemleri inceleme
  • Risk seviyesini derecelendirme
  • Kontrol tedbirlerini planlama
  • Sorumluları ve süreleri belirleme
  • Raporlama
  • Uygulama takibi
  • Periyodik güncelleme

Bu adımlar birlikte ilerlediğinde yangın risk analizi daha sağlıklı sonuç verir. Ayrıca ekipler yalnızca sorunları listelemez, çözüm yollarını da net şekilde ortaya koyar.

Hazırlık ve Ön Bilgi Toplama

Yangın risk analizi ilk olarak bilgi toplama aşamasıyla başlar. Uzman ekipler binanın kullanım amacını, kat sayısını, alan büyüklüğünü, kullanıcı sayısını, üretim türünü ve teknik altyapısını inceler.

Ardından mevcut projeler, yangın tesisatı planları, bakım kayıtları, denetim raporları, acil durum planları ve eğitim kayıtları gözden geçirilir. Böylece analiz süreci daha sağlam verilerle ilerler.

Bu aşama doğru sonuç için büyük önem taşır. Çünkü eksik bilgi, risk seviyesinin yanlış yorumlanmasına neden olabilir.

Saha Keşfi ve Yerinde İnceleme

Hazırlık aşamasından sonra uzman ekipler sahada detaylı keşif yapar. Bu keşif sırasında yapının tüm bölümleri tek tek kontrol edilir. Özellikle teknik hacimler, elektrik odaları, kazan daireleri, depolar, üretim alanları, mutfaklar ve otoparklar dikkatli inceleme ister.

Saha keşfinde ekipler yangın dolaplarını, sprinkler sistemlerini, acil çıkışları, kaçış yollarını, yangın merdivenlerini, alarm panellerini, dedektörleri, duman tahliye sistemlerini ve acil aydınlatmaları kontrol eder.

Buna ek olarak kullanıcı davranışları da gözlemlenir. Çünkü depo gibi kullanılan yangın merdivenleri, erişimi kapanan yangın dolapları veya kapalı tutulan acil çıkışlar ciddi risk oluşturur.

Yangın Tehlikelerini Belirleme

Yangın risk analizinde en önemli aşamalardan biri tehlikeleri belirlemektir. Tehlike, yangına neden olabilecek kaynak anlamına gelir. Bu nedenle uzman ekipler yapının içinde yangın başlatabilecek tüm unsurları inceler.

Başlıca yangın tehlikeleri şunlardır:

  • Elektrik panoları
  • Aşırı yüklenen prizler
  • Hasarlı kablolar
  • Yanıcı ve parlayıcı maddeler
  • Kimyasal depolama alanları
  • Isı kaynakları
  • Açık alev kullanılan alanlar
  • Ticari mutfak ekipmanları
  • Davlumbaz sistemleri
  • Kazan daireleri
  • Jeneratör odaları
  • LPG ve doğalgaz hatları
  • Havalandırma kanalları
  • Toz birikimi
  • Uygunsuz depolama
  • Bakımı ihmal edilen makineler

Bu tehlikeler her yapıda farklı seviyede risk oluşturur. Bu yüzden ekipler tehlikeyi yalnızca var veya yok şeklinde değerlendirmez. Aynı zamanda tehlikenin yangına dönüşme ihtimalini de inceler.

Riskleri Analiz Etme

Tehlikeler belirlendikten sonra uzman ekipler her tehlikenin oluşturduğu riski analiz eder. Risk analizi, yangın çıkma ihtimali ile yangının oluşturacağı zararı birlikte ele alır.

Örneğin elektrik panosunda gevşek bağlantı bir tehlike oluşturur. Bu tehlike yangın çıkarma ihtimali taşıyorsa ekipler bunu risk olarak değerlendirir. Eğer pano yanında yanıcı malzeme varsa risk seviyesi daha da yükselir.

Bu nedenle ekipler olasılık, şiddet, maruziyet, kişi yoğunluğu, kaçış süresi, mevcut söndürme sistemi ve müdahale imkanı gibi kriterleri birlikte hesaplar. Böylece risk seviyesi daha doğru şekilde ortaya çıkar.

Mevcut Yangın Güvenliği Önlemlerini İnceleme

Yangın risk analizleri yalnızca tehlikeleri listelemez. Aynı zamanda mevcut yangın güvenliği önlemlerini de inceler. Çünkü doğru çalışan sistemler risk seviyesini önemli ölçüde düşürür.

Uzman ekipler şu sistemleri kontrol eder:

  • Yangın algılama sistemi
  • Yangın alarm paneli
  • Duman dedektörleri
  • Isı dedektörleri
  • Sprinkler sistemi
  • Yangın dolapları
  • Hidrant hattı
  • Yangın pompaları
  • Yangın su deposu
  • Acil aydınlatma
  • Yönlendirme levhaları
  • Duman tahliye sistemi
  • Basınçlandırma sistemi
  • Yangın kapıları
  • Kaçış yolları
  • Yangın merdivenleri

Ayrıca ekipler bakım kayıtlarını ve test sonuçlarını da inceler. Çünkü var olan bir sistem, çalışmadığında güvenlik sağlamaz. Bu nedenle analiz süreci ekipmanın varlığını değil, performansını da dikkate alır.

Risk Seviyesini Derecelendirme

Risk seviyesini derecelendirmek, yangın risk analizinin en önemli adımlarından biridir. Uzman ekipler her risk için olasılık ve şiddet değerlerini değerlendirir. Daha sonra riskleri düşük, orta, yüksek veya çok yüksek gibi seviyelere ayırır.

Bu derecelendirme, hangi riskin önce ele alınacağını gösterir. Örneğin yangın dolabının önünde malzeme bulunması orta seviye risk oluşturabilir. Ancak kimyasal depo içinde yetersiz havalandırma ve eksik algılama sistemi çok daha yüksek risk doğurabilir.

Böylece işletme öncelik sırasını net görür. Ayrıca bütçe ve zaman planlamasını daha doğru yapar.

Kontrol Tedbirlerini Planlama

Risk seviyesi netleştikten sonra ekipler kontrol tedbirlerini planlar. Bu aşamada amaç riski tamamen ortadan kaldırmak veya kabul edilebilir seviyeye indirmektir.

Kontrol tedbirleri şu başlıklardan oluşabilir:

  • Yanıcı malzemeleri güvenli alana taşımak
  • Elektrik panolarını düzenlemek
  • Kaçış yollarını açık tutmak
  • Yangın dolaplarının önünü boşaltmak
  • Eksik dedektörleri tamamlamak
  • Sprinkler sistemini kontrol etmek
  • Yangın pompası bakımını yapmak
  • Acil aydınlatmaları yenilemek
  • Yönlendirme levhalarını görünür hale getirmek
  • Personel eğitimlerini artırmak
  • Tatbikat planı oluşturmak
  • Depolama düzenini değiştirmek
  • Havalandırma sistemini güçlendirmek
  • Davlumbaz temizliğini planlamak
  • Riskli ekipmanları yenilemek

Bununla birlikte ekipler her önlem için sorumlu kişi, hedef tarih ve takip yöntemi belirler. Böylece analiz raporu yalnızca teorik bir belge olmaz, uygulanabilir bir aksiyon planına dönüşür.

Yangın Risk Analizi Raporu Neleri İçerir?

Yangın risk analizinin sonunda uzman ekipler detaylı bir rapor hazırlar. Bu rapor, yapının mevcut yangın güvenliği durumunu ve iyileştirme ihtiyaçlarını açık şekilde gösterir.

Raporda genellikle şu bilgiler yer alır:

  • Yapı bilgileri
  • Kullanım amacı
  • İnceleme tarihi
  • Analizi yapan ekip
  • Saha gözlemleri
  • Yangın tehlikeleri
  • Risk seviyeleri
  • Mevcut önlemler
  • Eksiklikler
  • Önerilen kontrol tedbirleri
  • Sorumlu kişiler
  • Hedef tamamlanma tarihleri
  • Fotoğraflı tespitler
  • Bakım ve takip önerileri

Bu rapor işletme için önemli bir yol haritası sunar. Ayrıca teknik ekipler sonraki kontrollerde bu raporu referans alarak ilerler.

Uygulama Takibi Neden Önemlidir?

Yangın risk analizinde, rapor hazırlandıktan sonra da devam eder. Asıl başarı, önerilen önlemlerin sahada uygulanmasıyla ortaya çıkar. Bu nedenle işletmeler rapordaki aksiyonları düzenli şekilde takip etmelidir.

Yetkili ekipler belirlenen sürelerde kontroller yapar. Eksiklerin giderilip giderilmediğini inceler. Ayrıca yeni risklerin oluşup oluşmadığını da değerlendirir.

Böylece işletme yangın güvenliği seviyesini sürekli geliştirir. Bunun sonucunda denetim, sigorta ve işletme sürekliliği süreçleri daha güçlü hale gelir.

Yangın Risk Analizi Ne Zaman Güncellenir?

Yangın risk analizleri belirli aralıklarla güncel tutulmalıdır. Ayrıca yapıdaki önemli değişiklikler yeni analiz ihtiyacı doğurur.

Yangın risk analizleri şu durumlarda tekrar ele alınmalıdır:

  • Yeni üretim hattı kurulduğunda
  • Depolama düzeni değiştiğinde
  • Yanıcı madde miktarı arttığında
  • Bina kullanım amacı değiştiğinde
  • Tadilat veya büyütme çalışması başladığında
  • Yangın güvenliği sistemi yenilendiğinde
  • Yeni ekipman devreye girdiğinde
  • Yangın, patlama veya ciddi olay yaşandığında
  • Denetim sonucunda eksik ortaya çıktığında
  • Personel yoğunluğu arttığında
  • Mevzuat değişikliği gündeme geldiğinde

Bu nedenle işletmeler yangın risk analizini tek seferlik bir belge olarak görmemelidir. Aksine bu çalışma, sürekli güncellenen bir güvenlik yönetimi sürecidir.

Yangın Risk Analizinde Hangi Yöntemler Tercih Edilir?

Yangın risk analizinde farklı yöntemler öne çıkar. Uzman ekipler yöntemi yapının kullanım amacına, risk seviyesine, sektörüne ve teknik karmaşıklığına göre seçer.

Sık tercih edilen yöntemler şunlardır:

  • Kontrol listesi yöntemi
  • Risk matrisi
  • Fine-Kinney yöntemi
  • Hata türü ve etkileri analizi
  • Senaryo bazlı analiz
  • Olasılık ve şiddet değerlendirmesi
  • Saha gözlem formu
  • Mevzuat uygunluk kontrolü

Basit yapılar için kontrol listesi ve risk matrisi yeterli olabilir. Ancak endüstriyel tesisler, kimyasal depolar veya yüksek riskli üretim alanları daha detaylı analiz yöntemleri gerektirebilir.

Yangın Risk Analizinde Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

Yangın risk analizlerinin doğru sonuç vermesi için dikkatli yürütülmelidir. Yüzeysel inceleme, eksik bilgi ve standart dışı yorumlar analiz kalitesini düşürür.

Bu nedenle ekipler şu noktalara dikkat etmelidir:

  • Yapının tüm bölümlerini yerinde incelemek
  • Mevcut projeleri ve bakım kayıtlarını kontrol etmek
  • Teknik hacimleri ayrı değerlendirmek
  • Kaçış yollarını sahada görmek
  • Yangın ekipmanlarının erişilebilirliğini kontrol etmek
  • Personel davranışlarını gözlemlemek
  • Depolama düzenini analiz etmek
  • Elektrik ve mekanik tesisatı birlikte ele almak
  • Riskleri öncelik sırasına koymak
  • Her önlem için sorumlu kişi belirlemek
  • Takip tarihlerini netleştirmek
  • Raporu anlaşılır ve uygulanabilir hazırlamak

Böylece yangın risk analizinde yalnızca belge ihtiyacını karşılamaz. Aynı zamanda işletmeye gerçek güvenlik katkısı sağlar.

Yangın Risk Analizi ve Yangın Tesisatı İlişkisi

Yangın risk analiziyle yangın tesisatı doğrudan bağlantılıdır. Çünkü analiz, mevcut yangın tesisatının yeterliliğini ve performansını ortaya koyar.

Uzman ekipler analiz sırasında sprinkler sistemini, yangın dolabını, hidrant hattını, yangın pompasını, yangın su deposunu, alarm sistemini ve duman kontrol sistemini birlikte inceler. Böylece sistemin bina risklerine uygun olup olmadığını değerlendirir.

Eğer yapı mevcut risk seviyesine göre yetersiz kalıyorsa ekipler yeni yangın tesisatı çözümleri önerir. Bu sayede bina daha güvenli hale gelir ve işletme yangın güvenliği açısından daha güçlü bir altyapı kazanır.

Yangın Risk Analizi ve Acil Durum Planı İlişkisi

Yangın risk analizleri, acil durum planının temelini güçlendirir. Çünkü analiz sırasında ekipler yangın senaryolarını, kaçış yollarını, toplanma alanlarını, müdahale ekiplerini ve kullanıcı yoğunluğunu değerlendirir.

Acil durum planı, yangın anında kimin ne yapacağını gösterir. Bu nedenle işletmeler yalnızca ekipman bulundurmakla yetinmemelidir. Aynı zamanda çalışanları eğitmeli, tatbikat yapmalı ve planı güncel tutmalıdır.

Böylece yangın anında panik azalır. Kullanıcılar daha doğru hareket eder ve tahliye süreci daha güvenli ilerler.

Yangın Risk Analizini Kim Hazırlar?

Yangın risk analizleri uzmanlık gerektiren bir çalışmadır. Bu nedenle iş güvenliği uzmanları, yangın güvenliği uzmanları, makine mühendisleri, elektrik mühendisleri ve teknik ekipler sürece birlikte katkı sağlar.

Özellikle yangın tesisatı, mekanik sistemler, elektrik altyapısı ve duman kontrolü gibi konular mühendislik bilgisi ister. Bu yüzden işletmeler yangın risk analizi için deneyimli ekiplerden destek almalıdır.

Ayrıca analiz ekibi sahadaki çalışanların görüşlerini de dikkate almalıdır. Çünkü çalışanlar günlük işleyişteki riskleri çoğu zaman daha erken fark eder.

ESİDRE Yangın Risk Analizi ve Yangın Güvenliği Çözümleri

ESİDRE olarak yangın risk analizi, yangın tesisatı, mekanik tesisat, sprinkler sistemi, yangın dolabı, hidrant hattı, yangın pompası, duman kontrolü ve teknik altyapı çözümleri alanında profesyonel hizmet sunuyoruz.

Uzman ekibimiz ilk aşamada yapının kullanım amacını, risk durumunu ve teknik ihtiyaçlarını analiz eder. Ardından yangın güvenliği açısından eksikleri ve iyileştirme alanlarını belirler.

Keşif, projelendirme, ekipman seçimi, uygulama, test, devreye alma ve teknik destek süreçlerini tek merkezden yönetiyoruz. Böylece kullanıcılar daha güvenli, verimli ve yönetmelik odaklı yangın güvenliği çözümlerine ulaşır.

Bununla birlikte her yapı için aynı sistemi önermiyoruz. Çünkü konut, fabrika, depo, otel, hastane, okul, restoran veya endüstriyel tesis farklı yangın riskleri taşır. Bu nedenle ESİDRE uzmanları her projeyi ayrı ayrı inceler ve en doğru çözümü geliştirir.

Sonuç: Yangın Risk Analizi Neden Gereklidir?

Yangın risk analizi, binalarda ve işletmelerde yangın tehlikelerini erken fark etmeyi sağlar. Bu analiz sayesinde yapı sahipleri riskleri önceliklendirir, eksikleri görür ve güvenlik önlemlerini daha doğru planlar.

Doğru hazırlanan yangın risk analizi; yangın tesisatı, acil durum planı, bakım süreçleri, çalışan eğitimi ve denetim hazırlığı açısından güçlü bir rehber sunar. Ayrıca işletmeler can güvenliğini, mal güvenliğini ve iş sürekliliğini daha iyi korur.

Sonuç olarak yangın risk analizi yalnızca bir rapor değildir. Aynı zamanda güvenli yapı yönetiminin, profesyonel tesis işletmesinin ve sürdürülebilir yangın güvenliği yaklaşımının temel adımlarından biridir.

Sık Sorulan Sorular

Yangın risk analizi nedir?

Risk analizi, bir yapıda yangına yol açabilecek tehlikeleri belirleyen, riskleri değerlendiren ve kontrol önlemlerini planlayan teknik bir çalışmadır.

Yangın risk analizi süreci nasıl ilerler?

Uzman ekipler önce yapıyı inceler. Daha sonra yangın tehlikelerini belirler, riskleri analiz eder ve kontrol tedbirlerini planlar. Son aşamada ekip rapor hazırlar ve uygulama takibini yürütür.

Yangın risk analizi hangi binalarda gerekir?

Fabrikalar, depolar, oteller, hastaneler, okullar, alışveriş merkezleri, restoranlar, ofisler, konut projeleri ve endüstriyel tesisler yangın risk analizi ihtiyacı taşır.

Yangın risk analizinde hangi noktalar kontrol edilir?

Ekipler elektrik panolarını, mekanik tesisatı, kaçış yollarını, yangın dolaplarını, sprinkler sistemlerini, alarm sistemlerini, acil aydınlatmaları ve teknik hacimleri kontrol eder.

Yangın risk analizi raporu neleri içerir?

Raporda yapı bilgileri, saha gözlemleri, yangın tehlikeleri, risk seviyeleri, mevcut önlemler, eksikler, önerilen aksiyonlar, sorumlular ve takip tarihleri yer alır.

Yangın risk analizi ne zaman güncellenir?

Yeni üretim hattı, tadilat, kullanım amacı değişikliği, yangın olayı, ekipman değişimi, personel artışı veya mevzuat değişikliği analizi güncelleme ihtiyacı doğurur.

Yangın risk analiziyle acil durum planı aynı şey mi?

Hayır. Yangın risk analizi riskleri belirler ve önlemleri planlar. Acil durum planı ise yangın anında kullanıcıların nasıl hareket edeceğini ve tahliye sürecini açıklar.

Yangın risk analizini kim hazırlar?

İş güvenliği uzmanları, yangın güvenliği uzmanları, makine mühendisleri, elektrik mühendisleri ve teknik ekipler yangın risk analizi sürecine katkı sağlar.

Yangın risk analizleri işletmelere ne kazandırır?

Yangın risk analizi can güvenliğini artırır, ekipman eksiklerini gösterir, denetim hazırlığını güçlendirir ve işletme sürekliliğini destekler.

ESİDRE yangın risk analizi hizmeti sunuyor mu?

Evet. ESİDRE yangın risk analizi, yangın tesisatı, sprinkler sistemi, yangın dolabı, hidrant hattı, yangın pompası, duman kontrolü ve teknik destek süreçlerinde profesyonel hizmet sunar.

Yangın Risk Analizi İçin ESİDRE Çözümleri

Risk analizi, yangın tesisatı, sprinkler sistemi, yangın dolabı, hidrant hattı, yangın pompası ve mekanik tesisat çözümlerimizi incelemek için ESİDRE mekanik sistemler sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Yangın güvenliği, keşif, projelendirme ve teknik destek talepleriniz için ESİDRE iletişim sayfamız üzerinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.

ESİDRE’nin mühendislik, mekanik tesisat ve yangın güvenliği çözümleri hakkında detaylı bilgi almak için ESİDRE ana sayfa üzerinden hizmetlerimizi inceleyebilirsiniz.

Yangın risk analizi ve iş sağlığı güvenliği risk değerlendirmesi hakkında resmi kaynaklardan bilgi almak için 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu metnini inceleyebilirsiniz.

Yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir